§ 5. 1. Prawo jazdy lub pozwolenie albo wtórnik tych dokumentów wydaje się w następujących przypadkach, po otrzymaniu:
1) od osoby ubiegającej się o wydanie po raz pierwszy prawa jazdy lub pozwolenia - za pośrednictwem ośrodka:
a) wniosku,
b) zaświadczenia o ukończeniu wymaganego dla danej kategorii rodzaju szkolenia,
c) orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem i orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, o ile jest ono wymagane,
d) pisemnej zgody rodziców lub opiekunów, jeżeli osoba nie ukończyła 18 lat,
e) dowodu uiszczenia opłaty za wydanie prawa jazdy lub pozwolenia,
f) wyraźnej fotografii o wymiarach 3,5 x 4,5 cm, przedstawiającej osobę bez nakrycia głowy i okularów z ciemnymi szkłami w taki sposób, aby ukazywała głowę w pozycji lewego półprofilu z widocznym lewym uchem, z zachowaniem równomiernego oświetlenia twarzy. Osoba z wrodzonymi lub nabytymi wadami narządu wzroku może załączyć fotografię przedstawiającą osobę w okularach z ciemnymi szkłami, a osoba nosząca nakrycie głowy zgodnie z zasadami swojego wyznania - fotografię przedstawiającą osobę z nakryciem głowy, pod warunkiem, że fotografia taka zamieszczona jest w dokumencie potwierdzającym tożsamość tej osoby;
2) od osoby ubiegającej się o rozszerzenie uprawnień do kierowania pojazdami dokumentów:
a) o których mowa w pkt 1 - za pośrednictwem ośrodka,
b) potwierdzających spełnienie wymagań, o których mowa w art. 90 ust. 5 ustawy, lub kserokopii posiadanego prawa jazdy kategorii:
- B, jeżeli osoba ubiega się o prawo jazdy kategorii C, C1, D lub D1,
- B, C, C1, D lub D1, jeżeli osoba ubiega się o prawo jazdy odpowiednio kategorii B+E, C+E, C1+E, D+E lub D1+E;
3) od osoby ubiegającej się o wydanie wtórnika prawa jazdy lub pozwolenia:
a) dokumentów, o których mowa w pkt 1 lit. a, e i f,
b) dokumentu, o którym mowa w pkt 1 lit. c, jeżeli zmiana dotyczy daty ważności uzyskanego uprawnienia,
c) kserokopii posiadanego prawa jazdy lub pozwolenia, jeżeli wydanie dokumentu następuje w wyniku zmiany danych;
4) w przypadku osoby ubiegającej się o wymianę wojskowego dokumentu stwierdzającego uprawnienia do kierowania pojazdem:
a) dokumentów, o których mowa w pkt 1 lit. a, e i f - od osoby,
b) akt ewidencyjnych kierowcy oraz dokumentu stwierdzającego uprawnienia do kierowania pojazdem - z jednostki wojskowej, której dowódca wystawił osobie odbywającej zasadniczą służbę wojskową przedmiotowy dokument;
5) od osoby ubiegającej się o wymianę prawa jazdy wydanego za granicą przez państwo-stronę konwencji o ruchu drogowym lub odpowiadającego wzorowi prawa jazdy określonemu w tych konwencjach:
a) dokumentów, o których mowa w pkt 1 lit. a, e i f,
b) kserokopii posiadanego prawa jazdy wraz z tłumaczeniem na język polski, sporządzonym lub poświadczonym przez tłumacza przysięgłego lub właściwego konsula Rzeczypospolitej Polskiej; dokumenty te są również wymagane od osoby ubiegającej się o wymianę prawa jazdy wydanego za granicą, jeżeli z rozporządzenia ministra właściwego do spraw transportu wydanego na podstawie przepisu art. 94 ust. 4 ustawy lub z umów międzynarodowych wynika wzajemna wymiana praw jazdy bez wymogu sprawdzania kwalifikacji;
6) od osoby ubiegającej się o wymianę wydanego zagranicznego prawa jazdy nieokreślonego w konwencjach o ruchu drogowym - za pośrednictwem ośrodka, z zastrzeżeniem § 7 ust. 7:
a) dokumentów, o których mowa w pkt 1 lit. a, e i f,
b) kserokopii posiadanego prawa jazdy wraz z tłumaczeniem na język polski, sporządzonym lub poświadczonym przez tłumacza przysięgłego lub właściwego konsula Rzeczypospolitej Polskiej;
7) od ministra właściwego do spraw zagranicznych wniosku dotyczącego osoby, o której mowa w art. 97 ust. 3 ustawy, oraz:
a) za pośrednictwem ośrodka, gdy wniosek dotyczy osoby ubiegającej się po raz pierwszy o wydanie prawa jazdy - dokumentów, o których mowa w pkt 1,
b) za pośrednictwem ośrodka, gdy wniosek dotyczy osoby ubiegającej się o rozszerzenie uprawnień ujętych w prawie jazdy - dokumentów, o których mowa w pkt 2,
c) w przypadku gdy wniosek dotyczy osoby ubiegającej się o wymianę prawa jazdy wydanego za granicą przez państwo-stronę konwencji o ruchu drogowym lub odpowiadającego wzorowi prawa jazdy określonemu w tych konwencjach:
- dokumentów, o których mowa w pkt 1 lit. a, e i f,
- kserokopii posiadanego prawa jazdy wraz z tłumaczeniem sporządzonym lub poświadczonym przez tłumacza przysięgłego lub właściwie umocowanego urzędnika przedstawicielstw dyplomatycznych, urzędów konsularnych i misji specjalnych, o których mowa w art. 97 ust. 3 ustawy,
d) za pośrednictwem ośrodka, gdy wniosek dotyczy osoby ubiegającej się o wymianę wydanego za granicą prawa jazdy nieokreślonego w konwencjach o ruchu drogowym, z zastrzeżeniem § 7 ust. 7:
- dokumentów, o których mowa w pkt 1 lit. a, e i f,
- kserokopii posiadanego prawa jazdy wraz z tłumaczeniem sporządzonym lub poświadczonym przez tłumacza przysięgłego lub właściwie umocowanego urzędnika przedstawicielstw dyplomatycznych, urzędów konsularnych i misji specjalnych, o których mowa w art. 97 ust. 3 ustawy;
8) od osoby podlegającej kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji w trybie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy - za pośrednictwem ośrodka:
a) wniosku,
b) skierowania wydanego przez organ;
9) od osoby podlegającej kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji w trybie art. 114 ust. 1 pkt 2 ustawy - za pośrednictwem ośrodka:
a) wniosku,
b) zaświadczenia wydanego przez organ;
10) od osoby mającej wydany zakaz na okres nieprzekraczający 1 roku - wniosku o zwrot zatrzymanego prawa jazdy lub przywrócenie cofniętego uprawnienia;
11) od osoby zamieszkałej poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, która ubiega się o wydanie przed upływem okresu orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów prawa jazdy wydanego za granicą - wniosku.
12) od osoby posiadającej prawo jazdy kategorii B z ograniczeniem do kierowania pojazdami z automatyczną skrzynią biegów a ubiegającej się o prawo jazdy kategorii B bez ograniczenia - za pośrednictwem ośrodka:
a) dokumentów, o których mowa w pkt 1 lit. a, e i f,
b) kserokopii posiadanego prawa jazdy.
1a. Osoba ubiegająca się o wydanie prawa jazdy składa oświadczenie o spełnianiu warunku, o którym mowa w art. 90 ust. 1 pkt 5 ustawy, a cudzoziemiec dołącza ponadto do wniosku kserokopię karty pobytu, wizy pobytowej lub innego dokumentu potwierdzającego posiadanie prawa pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej albo zaświadczenie, że studiuje co najmniej od sześciu miesięcy.
2. Warunkiem wydania prawa jazdy lub pozwolenia, w przypadkach określonych w ust. 1 pkt 1, 2, 4, 5, 6, i 12 jest uiszczenie opłaty ewidencyjnej.
3. Dowód uiszczenia opłaty, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. e, osoba składa bezpośrednio do organu, jeżeli wnioskuje o osobisty odbiór dokumentu.
4. Wniosek, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, 2, 6, 7 lit. a, b i d, pkt 8, 9 i 12, powinien zawierać adnotację egzaminatora o uzyskaniu przez osobę pozytywnego wyniku egzaminu państwowego w zakresie wymaganym przepisami w sprawie szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez kierujących pojazdami, instruktorów i egzaminatorów.
5. Wniosek, o którym mowa w ust. 1 pkt 3-5, pkt 7 lit. c i pkt 10 i 11, składa się bezpośrednio do organu.
6. Polskie prawo jazdy otrzymane od organu zagranicznego, który dokonał jego wymiany na zagraniczne prawo jazdy, unieważnia się przez obcięcie lewego rogu o powierzchni co najmniej 1 cm2 i umieszcza się w aktach ewidencyjnych kierowców, wprowadzając jednocześnie odpowiednie dane do wniosku i systemu informatycznego. Jeżeli polskie prawo jazdy wymienione na zagraniczne nie jest autentyczne, organ polski niezwłocznie powiadamia o tym fakcie organ zagraniczny, który dokonał wymiany.
7. W celu wydania wtórnika prawa jazdy osobie, której prawo jazdy wydane zostało przez inne państwo członkowskie Unii Europejskiej, należy zwrócić się do właściwego organu tego państwa o podanie danych zamieszczonych na oryginale dokumentu. Wydając wtórnik dokumentu, organ zamieszcza w nim kod 71, o którym mowa w przepisach w sprawie wzorów dokumentów uprawniających do kierowania pojazdami. Wystąpienie właściwego do praw jazdy organu innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, wymieniającego polskie krajowe prawo jazdy lub wydającego jego wtórnik, obliguje organ polski do niezwłocznego udzielenia odpowiedzi w zakresie wystąpienia bezpośrednio na adres organu występującego.
8. Organ wymieniający prawo jazdy wydane przez państwo członkowskie Unii Europejskiej może wystąpić do właściwego organu państwa, który wydał prawo jazdy, o potwierdzenie danych zamieszczonych na dokumencie prawa jazdy. W przypadku wymiany prawa jazdy wydanego przez państwo niebędące państwem członkowskim Unii Europejskiej, gdy nie jest możliwe ustalenie organu wydającego, wystąpienie o takie potwierdzenie jest dokonywane za pośrednictwem polskiego przedstawicielstwa dyplomatycznego w tym państwie.
§ 7. 1. W celu wydania prawa jazdy lub pozwolenia albo odmowy ich wydania należy:
1) zarejestrować wniosek w systemie informatycznym, odnotowując na wniosku przydzielony numer pozycji w rejestrze, oraz przeprowadzić weryfikację dokumentów, o których mowa w § 5 ust. 1, obejmującą sprawdzenie:
a) poprawności ich wypełnienia oraz kompletności,
b) zgodności danych z danymi ujętymi w dokumencie tożsamości osoby - w przypadkach określonych w § 5 ust. 1 pkt 3-5, pkt 7 lit. c i pkt 10-12,
c) spełnienia przesłanek określonych w ustawie i przepisach, o których mowa w § 5 ust. 4, do wydania prawa jazdy lub pozwolenia,
d) zgodności danych z posiadanymi w prowadzonych aktach ewidencyjnych kierowców danymi w zakresie posiadanych uprawnień i zakazów, orzeczeń lekarskich stwierdzających istnienie lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami oraz orzeczeń psychologicznych o istnieniu lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami, o ile są one wymagane - jeżeli osoba posiada wcześniej wydane uprawnienie,
e) zgodności danych z posiadanymi w prowadzonych aktach ewidencyjnych osób bez uprawnień danymi w zakresie orzeczonych zakazów prowadzenia pojazdów, orzeczeń lekarskich stwierdzających istnienie lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami i orzeczeń psychologicznych stwierdzających istnienie lub brak przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami, o ile są one wymagane - jeżeli osoba nie posiada wcześniej wydanego uprawnienia,
f) czy prawo jazdy jest wydane przez państwo ujęte w wykazie państw Stron Konwencji o ruchu drogowym, sporządzonej w Wiedniu dnia 8 listopada 1968 r., stanowiącym załącznik nr 4 do rozporządzenia, lub czy odpowiada wzorowi określonemu w konwencjach o ruchu drogowym - jeżeli osoba ubiega się o wymianę wydanego za granicą prawa jazdy;
2) w przypadku posiadania w prowadzonych aktach ewidencyjnych orzeczenia lekarskiego w zakresie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami sprzecznego z otrzymanym orzeczeniem - skierować osobę na badania lekarskie w trybie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy oraz zgodnie z przepisami wykonawczymi wydanymi na podstawie art. 123 ustawy i zawiadomić o fakcie stwierdzenia sprzecznych orzeczeń organ przeprowadzający kontrolę wykonywania i dokumentowania badań lekarskich;
3) w przypadku pozytywnej weryfikacji dokumentów:
a) wypełnić wniosek w miejscu przeznaczonym na wydanie decyzji,
b) wprowadzić dane do systemu informatycznego i utworzyć lub zaktualizować kartę kierowcy,
c) w odniesieniu do:
- prawa jazdy - przekazać producentowi dane, o których mowa w § 3 ust. 1 - w terminie nie dłuższym niż 2 dni od dnia otrzymania wymaganych dokumentów,
- pozwolenia - wypełnić, w terminie nie dłuższym niż 7 dni od dnia otrzymania wymaganych dokumentów, druk pozwolenia,
d) po otrzymaniu prawa jazdy od producenta - uzupełnić dane we wniosku oraz w systemie informatycznym,
e) umieścić akta przeprowadzonego postępowania w teczce akt ewidencyjnych kierowców;
4) w przypadku negatywnej weryfikacji dokumentów:
a) odmówić wydania prawa jazdy lub pozwolenia,
b) wprowadzić dane do systemu informatycznego,
c) umieścić akta przeprowadzonego postępowania w teczce akt ewidencyjnych:
- osób bez uprawnień, jeżeli osoba nie uzyskała dotychczas uprawnienia,
- kierowców, jeżeli osoba uzyskała wcześniej uprawnienie;
5) w zależności od rodzaju braków wezwać do ich uzupełnienia odpowiednio osobę, której dokumenty te dotyczą, ośrodek lub jednostkę wojskową.
2. Wniosek, prawo jazdy lub pozwolenie wypełnia się w przypadku określonym w ust. 1 pkt 3, stosując następujące zasady:
1) numer karty kierowcy - numer składający się z 7 znaków oznaczających (licząc od prawej strony):
a) pierwsze dwa znaki - ostatnie dwie cyfry roku jej wydania,
b) ostatnie pięć znaków - kolejna liczba porządkowa (pola nieujęte liczbą wypełnia się zerami);
2) numer prawa jazdy lub pozwolenia - numer składający się, w zależności od organu wydającego prawo jazdy, z 9, 11 lub 14 znaków oznaczających (licząc od prawej strony):
a) pierwsze 2, 4 lub 7 znaków - identyfikator jednostki podziału terytorialnego kraju, zwany dalej kodem terytorialnym,
b) ostatnie 7 znaków - numer karty kierowcy;
3) organ wydający prawo jazdy lub pozwolenie - nazwa organu;
4) data ważności prawa jazdy:
a) data określona w orzeczeniu lekarskim dla przeprowadzenia ponownych badań lekarskich, a jeżeli:
- w orzeczeniu lekarskim nie ustalono tej daty lub zostało wydane z bezterminową datą ważności, to znak -,
- orzeczenie lub orzeczenia lekarskie zawierają różne daty przeprowadzenia ponownych badań lekarskich w zakresie określonych kategorii prawa jazdy, to data z nich najpóźniejsza,
b) data ważności prawa jazdy wydanego za granicą, w przypadku jego wymiany;
5) data ważności pozwolenia:
a) data ustalona przez starostę stosownie do terminów badań wynikających z art. 122 ust. 2 ustawy,
b) data ukończenia przez osobę 57. roku życia, jeżeli data okresu 5-letniego ustalona stosownie do lit. a byłaby późniejsza od tej daty,
c) data ukończenia przez osobę 66. roku życia, jeżeli data okresu 2-letniego ustalona stosownie do lit. a byłaby późniejsza od tej daty;
6) kategorie na pierwszej stronie prawa jazdy - kategorie posiadane przez osobę, z wyłączeniem tych, których:
a) posiadanie jest warunkiem uzyskania następnych,
b) zakres uprawnień stanowi część lub całość uprawnień innej kategorii;
7) data wydania prawa jazdy - data ustalona przez producenta;
8) data wydania pozwolenia - data wypełnienia druku pozwolenia;
9) data uzyskania uprawnienia - data decyzji o wydaniu prawa jazdy określonej kategorii po raz pierwszy oraz przy kategorii:
a) B+E - data uzyskania uprawnienia kategorii:
- C1+E, C+E, D1+E lub D+E, jeżeli osoba posiada uprawnienie kategorii B prawa jazdy,
- B, jeżeli osoba wcześniej uzyskała uprawnienie kategorii C+E lub D+E prawa jazdy,
b) D+E - data 1 lipca 1999 r. lub data uzyskania po dniu 1 lipca 1999 r. uprawnienia kategorii:
- D, jeżeli osoba posiada uprawnienie kategorii C+E prawa jazdy,
- C+E, jeżeli osoba posiada uprawnienie kategorii D prawa jazdy;
10) data ważności uprawnienia - data określona w orzeczeniu lekarskim dla przeprowadzenia ponownych badań lekarskich w zakresie określonej kategorii prawa jazdy lub znak -, jeżeli dla określonej kategorii prawa jazdy w orzeczeniu lekarskim nie ustalono tej daty lub orzeczenie wydane zostało z bezterminową datą ważności, przy czym:
a) w zakresie kategorii A, A1, B, B1, T i B+E prawa jazdy - za datę ważności tych uprawnień przyjmuje się jedną datę określoną w najpóźniej wydanym orzeczeniu lekarskim; zasadę tę stosuje się również w zakresie kategorii C, C1, D, D1, C+E, C1+E, D+E i D1+E, z zastrzeżeniem lit. b-d,
b) w przypadku gdy data określona w orzeczeniu lekarskim dla kategorii C, C1, D, D1, C+E, C1+E, D+E i D1+E prawa jazdy jest późniejsza od daty określonej w orzeczeniu lekarskim dla kategorii A, A1, B, B1, T i B+E prawa jazdy - za datę ważności wszystkich uprawnień przyjmuje się datę późniejszą,
c) przy kategorii B+E prawa jazdy uzyskanej w wyniku posiadania kategorii B oraz kategorii C1+E, C+E, D1+E lub D+E prawa jazdy - za datę ważności przyjmuje się późniejszą z dat określonych w orzeczeniach lekarskich wydanych dla kategorii C1+E, C+E, D1+E lub D+E prawa jazdy,
d) przy kategorii D+E uzyskanej w wyniku posiadania kategorii C+E i D prawa jazdy - za datę ważności przyjmuje się wcześniejszą z dat określonych w orzeczeniach lekarskich wydanych dla kategorii C+E lub D prawa jazdy;
11) ograniczenia - kody określone w przepisach, o których mowa w § 3 ust. 1, mające zastosowanie do prawa jazdy;
12) jeżeli kod, o którym mowa w pkt 11, jest identyczny dla wszystkich uzyskanych przez osobę uprawnień, wpisuje się go:
a) we wniosku - tylko w miejscu wyznaczonym do wpisania kodu ogólnego,
b) w prawie jazdy - tylko w ostatnim wierszu tabeli umieszczonej na jego drugiej stronie.
3. W przypadkach określonych w § 5 ust. 1 pkt 2-3, gdy prawo jazdy lub pozwolenie zostało wydane przed dniem 1 lipca 1999 r. i nie było wymienione zgodnie z art. 150 ust. 2 ustawy, nowy dokument wydaje się, stosując dodatkowo zasady określone w przepisach w sprawie wymiany praw jazdy.
4. Prawo jazdy w przypadku, o którym mowa w § 5 ust. 1:
1) pkt 3-5 i 7 lit. c - wydaje się w zakresie kategorii posiadanych w dotychczasowym prawie jazdy lub w zakresie kategorii określonych w umowie międzynarodowej jako równoważne kategoriom posiadanym w prawie jazdy;
2) pkt 1, 6, 7 lit. a i d i pkt 12 - wydaje się w zakresie kategorii objętych pozytywnym wynikiem egzaminu państwowego, z zastrzeżeniem ust. 7;
3) pkt 2, 7 lit. b, pkt 8 i 9 - wydaje się w zakresie kategorii objętych pozytywnym wynikiem egzaminu państwowego oraz kategorii posiadanych w dotychczasowym prawie jazdy i nieobjętych zakresem tego egzaminu;
4) pkt 2, 5, 6 i 12 - wydaje się po zwrocie przez osobę dotychczas posiadanego prawa jazdy;
5) pkt 3 - w odniesieniu do:
a) zniszczonego prawa jazdy,
b) prawa jazdy wydawanego w wyniku zmiany danych
- wtórnik wydaje się po zwrocie przez osobę dotychczas posiadanego dokumentu;
6) pkt 4 - wydaje się po otrzymaniu z jednostki wojskowej wojskowego dokumentu stwierdzającego uprawnienia do kierowania pojazdem.
5. Przepisy ust. 4 pkt 4 i 5 stosuje się odpowiednio do pozwolenia.
6. Organ po otrzymaniu posiadanego przez osobę prawa jazdy lub pozwolenia powinien w przypadkach określonych w § 5 ust. 1 pkt 2, 3, 4 i 12 unieważnić je przez odcięcie lewego rogu o powierzchni co najmniej 1 cm2 i zwrócić osobie uprawnionej oraz uzupełnić dane we wniosku i w systemie informatycznym, z zastrzeżeniem ust. 8.
7. W stosunku do osoby ubiegającej się o wymianę prawa jazdy wydanego przez inne państwo członkowskie Unii Europejskiej, którego wzór nie jest określony w konwencjach o ruchu drogowym, stosuje się przepisy w sprawie warunków wydawania praw jazdy osobom posiadającym prawa jazdy wydane przez niektóre państwa członkowskie Unii Europejskiej.
8. Zagraniczne prawo jazdy, na podstawie którego wydano polskie krajowe prawo jazdy, jest zatrzymywane przez organ i niezwłocznie przesyłane do państwa, które je wydało, z informacją o przyczynie wydania polskiego prawa jazdy. Wykaz organów państw członkowskich Unii Europejskiej właściwych do przesyłania wymienionych praw jazdy zawiera załącznik nr 5 do rozporządzenia; prawa jazdy wydane przez państwa niebędące członkami Unii Europejskiej należy przekazywać za pośrednictwem przedstawicielstw dyplomatycznych tych państw w Rzeczypospolitej Polskiej.
Wyciąg z Dz.U.2004.24.215 z późniejszymi zmianami